Domates yetiştiriciliğinde çiftçilerin en çok karşılaştığı sorunlardan biri Domates Porlama Hastalığıdır. Domates Porlama Hastalığı, bilimsel adıyla Botrytis cinerea, ürünü hızla çürüterek çok büyük verim kayıplarına neden olur. Çiftçilerimizin emeklerinin boşa gitmemesi için Kurşuni Küf Hastalığını iyi tanıması ve doğru adımları atması şarttır. Kısa, net ve anlaşılır cümlelerle hazırladığım bu rehber, tarlada ve serada Domates Porlama Hastalığı ile mücadelenizde en büyük yardımcınız olacaktır.
Domates Porlama Hastalığının Tanımı ve Belirtileri
Domates Porlama Hastalığı, zayıflık paraziti olarak bilinen bir mantardır. Kurşuni Küf Hastalığı, uygun koşulları bulduğunda domates bitkisini hızla hastalandırır. Domates Porlama Hastalığı en çok 20-25°C sıcaklıkta ve %90-95 yüksek nem oranında yayılır. Özellikle havalandırması yetersiz olan seralar, Domates Porlama Hastalığı için çok ideal bir ortamdır. Kurşuni Küf Hastalığı, kış mevsimini toprakta sert yapılar (sklerot) halinde uyuyarak geçirir. İlkbaharda uyanan Kurşuni Küf Hastalığı sporları rüzgarla yayılarak domates bitkilerine ulaşır. Domates bitkisine ulaşamayan Domates Porlama Hastalığı sporları, kuru havada en fazla 2 saat hayatta kalabilir.
Domates Porlama Hastalığı belirtileri; yaprak, gövde, çiçek ve meyvede toplu iğne başı büyüklüğünde küçük lekelerle başlar. Kurşuni Küf Hastalığı lekeleri epidermis altında gelişerek genişler ve dokulara yayılır. Gövde ve meyve sapındaki Domates Porlama Hastalığı lezyonları, meyve dökümüne neden olabilir. Domates çiçekleri, Kurşuni Küf Hastalığına karşı çok hassastır. Kurşuni Küf Hastalığı çiçek kısımlarından girerek meyveye geçer ve domateste çürümeyi başlatır.
Domates Porlama Hastalığına Karşı Kültürel Önlemler
İlaca başvurmadan önce alınacak basit tedbirler, Domates Porlama Hastalığının yayılmasını engeller.
- Seraları sık sık havalandırın ve içeride sıcaklığın ve nemin yükselmesini önleyerek Domates Porlama Hastalığına engel olun.
- Domates bitkilerinizin arasında hava akımı olabilmesi için fideleri çok sık dikmekten kaçının.
- Domates Porlama Hastalığı bulaşmış bitkileri hiç beklemeden sökün ve imha edin.
- Domates bitkilerini Kurşuni Küf Hastalığına karşı dirençli tutmak için dengeli gübreleme ve iyi bakım yapın.
- Hasat dönemi bittikten sonra tarlada kalan bitki artıklarını toplayıp yakarak, Domates Porlama Hastalığı kalıntılarının toprağa karışmasını önleyin.
Domates Porlama Hastalığına Karşı Fiziksel Mücadele
Toprağı güneşin ısısıyla temizlemek, Kurşuni Küf Hastalığına karşı çok etkili bir yöntemdir.
- Yeni dikim yapmadan önce seralarda toprak solarizasyonu uygulayarak, topraktaki Domates Porlama Hastalığı kalıntılarını yok edin.
Domates Porlama Hastalığına Karşı Biyolojik Mücadele
Kurşuni Küf Hastalığı ile savaşırken sürekli aynı kimyasalları kullanmak zamanla işe yaramaz hale gelir ve doğada zehirli kalıntılar bırakır. Bunun yerine Domates Porlama Hastalığına karşı güvenli ve doğa dostu yöntemler tercih edilmelidir.
- Beauveria bassiana adlı faydalı bir mantar türü, Domates Porlama Hastalığına karşı çok güçlü bir biyolojik savaşçıdır.
- Yapılan araştırmalar, bu faydalı mantarın (özellikle BIM izolatının) Kurşuni Küf Hastalığını tamamen durdurabildiğini kanıtlamıştır.
- Bu doğal etmen, domates bitkisinin gövdesine şırınga ile verildiğinde veya yapraklara 5 gün arayla püskürtüldüğünde, Kurşuni Küf Hastalığına karşı kimyasal ilaçlar kadar başarılı sonuç vermektedir.
- Biyolojik mücadele hem sağlığınızı korur hem de çevreye zarar vermeden Domates Porlama Hastalığını bitirir.
Domates Porlama Hastalığına Karşı Kimyasal Mücadele
Seralarınızda veya çevrede ilk Domates Porlama Hastalığı belirtilerini gördüğünüz an ilaçlamaya başlamanız gerekir. Kurşuni Küf Hastalığını durdurmak için piyasada bulunan domates kuşuni küf ilaçları kullanılmalıdır. Domates Porlama Hastalığına karşı kullanılacak olan bu ilaçlar ve dozları, ruhsatlı ürün listelerine ve etiket tavsiyelerine harfiyen uyularak seçilmelidir.
