102 yıl önce ilçemizde bir Ateşkes Anlaşması yapıldı. Bu günlerde bu zaferin kutlamalarını yapıyoruz. Tarih 3-11 Ekim1922. Bu anlaşmaya gelmeden önce, kısaca vatanın savunması ile zafere ve barışa giden yolun özetini yapmak gerekir.
Birinci Dünya Savaşı başladığında yıl 1914, bir tarafta Almanya ve yandaşları diğer yanda ise İngiltere, Fransa, İtalya ve yandaşları vardı. Savaş dört yıl sürdü. 1918 yılında Almanya ve onun yanında savaşa sokulmuş olan Osmanlı Devleti yenildi.
Yenilen ülkelerin işgali başladı. Başkent İstanbul’u işgal eden İngiliz, Fransız ve İtalyanlar bununla yetinip Anadolu’nun işgalini Yunanlılara bırakmışlardı. Bu ülkeler tarafından desteklenen Yunan orduları İzmir iline asker çıkararak batıdan doğuya doğru güzel ülkemizi işgale başladılar. Tarih 15 Mayıs 1919
Başarılı komutan ve general Mustafa Kemal Atatürk Anadolu’ya geçti, oradaki orduları komutanlarıyla birlikte örgütleyerek bu haksız işgali durdurmak istiyordu. Yurtsever komutanlar ve insanlar ile bir araya gelerek durum değerlendirmesi yaptılar.
Anadolu’da kalan ordu ve silahlar ile yeniden örgütlendiler. Yeni bir hükümet kurdular, meclis oluşturdular Ankara’da. Halkın da desteğini aldılar.
Afyon ilimize kadar ülkemizin topraklarını işgal etmiş olan dıştan büyük devletler tarafından desteklenen Yunan ordusunu, Başkomutan Mustafa Kemal Paşa’nın komutasındaki halk ordusu ile durdurdular, yendiler ve İzmir’den denize döktüler. Özgürlük ve vatan topraklarını kurtarma savaşı yaklaşık üç yıl sürdü.
Bir tarafta dünyanın en güçlü devletlerinin (İngiltere, Fransa, İtalya) desteklediği Yunan ordusu, diğer tarafta sadece halkın gücüne dayanan, bir çok şeyden yoksun, halkın içinden çıkarılmış ancak cesur evlatlardan oluşan bir ordu vardı. Başlarında ise cesur bir Türk komutanı Mustafa Kemal Paşa.
Sakarya Meydan Savaşı’nda yenilen işgalci Yunan ordusu, büyük fedakarlıklarla savaşan Türk ordusu tarafından İzmir’de denize döküldüler. Büyük devletlerin maşası Yunan ordusu yenilmiş, sıra İstanbul’u ve Boğazları işgal etmiş diğer ülkelere gelmişti.
İstanbul’u işgal etmiş devletlerin yetkilileri, bu yenilgi karşısında bir Ateşkes (Mütareke) talebinde bulundular. Bu istekleri kabul edildi Türk Hükümeti tarafından. General İsmet Paşa başkanlığında bir heyet ile Mudanya’da bu gün müze olan binada 3-11 Ekim 1922 tarihleri arasında, İngiliz, Fransız ve İtalyan yetkilileri toplandı.
Türkiye Büyük Millet Meclisi Hükümetini general İsmet İnönü başkanlığında, savaştan zaferle çıkmış bir ülkeyi temsilen Türk heyeti ve karşısında ise, yenilen Yunanistan hariç, onu destekleyen diğer ülkelerin heyetleri vardı. Görüşmeler 11 Ekim gününe kadar sürdü. Burada Yunan ordularının yenilgisi ve ülkemiz topraklarını terk etmesi konusunda anlaşma yapıldı.
Ancak savaş henüz bitmemişti. İstanbul ve Trakya halen işgal altındaydı. Onlara da sıra gelecekti. İleride yapılan Lozan Antlaşması ile diğer işgalciler de ülkemizden çıkarıldılar.
Böylece yeni bir Türkiye Cumhuriyeti Devleti’nin temelleri atılmış oldu.
Mudanya Ateşkes Anlaşması aslında, sonraki tüm barış anlaşmalarının temelini oluşturan önemli bir dönüm noktası olmuştur.
Bu anlaşma, bu yıl seçilerek Belediye Başkanı olan Sayın Deniz Dalgıç tarafından daha etkili ve geniş kapsamlı etkinliklerle kutlandı. Türk milletinin özgürlüğe giden bu süreç sonunda başarıya ulaşması ve ülkemizin düşman işgaline son verecek yolu açmasına ön olan bu önemli anlaşmanın coşku ile kutlanmasından daha doğal bir şey olamaz.
Sonuç olarak ilçemizin kıymetini bilelim. İyiye, güzelliğe, başarıya gitmesi konusunda hem biz çaba gösterelim, hem de bu yolda çalışma yapan görevlilerimize yardımcı olalım.
Sağlıkla kalın, özgür kalın. Bu değerli ilçemizin kıymetini bilelim, zarar vermeyelim, temiz tutalım.

