Mudanya Tahir Paşa Konağı

Tahir Paşa Konağı, 18. yüzyıl mimarisi 1724 yılında yapıldığı tarihlenen Lâle devrinin seçkin örneklerinden biri olarak günümüze kadar gelen örneklerinden biridir.

Konağın bilinen ilk sahibi Tahir Paşa olsada konakta daha önce kimlerin yaşadığı maalesef bilinmemektedir.

1870 yılında vefat eden Tahir Paşa’nın ardından bir süre sonra el değiştiren konak, “Sami Sakin” tarafından Kültür Bakanlığı’na devredilmiştir.

Konak, 1985 yılında Kültür Bakanlığı tarafından kamulaştırılarak alt katı 2012 yılına kadar İlçe Halk Kütüphanesi olarak kullanılmış.

2012 yılında Mudanya Belediyesi’ne devredilen Tahir Paşa Konağı, Tahir Paşa’nın 2. Kuşak torunu olan iş insanı Agâh Bursalı tarafından Mimar Mustafa Turgut’a restore ettirilerek 5 Temmuz 2013 tarihinde “Mudanya Belediyesi Tahir Paşa Konağı Müze Evi” olarak ziyaretine açılmıştır.

Mudanya Mütarekesi Müze Evi’nin ardından Tahir Paşa Konağı Müze Evi, Mudanya tarihinin ayakta kalan müstesna yapılarındandır.

Konağı ziyaret etmemiş konuklara biraz da olsa tanıtmak istiyorum.

Dış görünümü oldukça sade olan konağın toplamda 44 penceresi bulunmaktadır. Kapıları ve vitraylı üst pencereleri oldukça dikkat çekicidir.

Konağa biri bahçeden olmak üzere üç ayrı kapıdan girilebilmektedir. Çatısı ise ahşap kırma olup üzeri alaturka kiremit örtülüdür. Konak çevre duvarları kırma taştan yapılan bahçe duvarları ile çevrelenmiştir.

Tahir Paşa Konağı’nın zemin katları taştan örülmüştür. Birinci katı ahşap çatkılı kerpiç dolguludur.

Konağın içinde ise önceleri 44 odanın olduğu bilinmesine rağmen daha sonra yapılan değişiklikler ve restorasyonlar ile 12 odaya düşmüş olduğu görülmektedir.

Zemin katta, avlu geçildikten sonra taşlığın etrafındaki odalarda selamlık ve küçük ölçekte haremlik bölümleri vardır. Bu alanlar kısmen sergi alanı olarak kullanılmaktadır. Bu alanda ‘Türkiye’nin ilk sivil bandosu’ olan Mudanya Dinç Spor Kulübü Bandosu’nun müzik aletleri de bulunmaktadır.

Mübadele yıllarını anlatan fotoğrafların yanında Mudanya’nın kardeş şehirlerinin bayrakları, Mudanya Kent Konseyi’nin Girit dantel el işleri sergilenmektedir.

Osmanlı dönemine ait olan ve dilimize Fransızcadan geçmiş olan “Monte-charge”, “Servis Asansörü” bulunmaktadır. Bir mekanizma ile selamlık diye bilinen erkeklere ait olan bölümden hanımlara ait olan bölüme yani haremliğe yiyecek getirmek, kirli bulaşıkları geri götürmek için kullanılan servis asansörünü göreceksiniz.

Üst kata geniş merdivenlerle çıkılmaktadır. Burada Tahir Paşa ile Agâh Bursalı ve ailesine ait mobilyalar ve özel eşyaları görebiliyoruz.

Bu katta, Harem Odası, Sofra Geleneği Odası, Sandık Odası, Salon, Baş Oda ve Yatak Odası bulunmaktadır.

Sofa’da 1800 yıllarında Fransa’da yapılmış pirinç ve bakır karışımlı ördekli avize, bir süre Bursa Kent Müzesi’nde sergilendikten sonra Agâh Bursalı’nın girişimleri sayesinde Konak’taki yerini almıştır.

Sofanın diğer köşesinde Sultan Abdülaziz tarafından el yazısı ile yazmış olduğu Paşalığa terfi ettiğini belirtilen fermanın orijinali bulunmaktadır. Ayrıca Paşa’nın üniforması, Çerkez yamçısı, tüfek ve kılıçları burada sergilenmektedir.

Harem odasında ise Tahir Paşa’nın kızı Remziye Hanım’a ait eşyaların yanı sıra o dönemlerde kadınların kullandığı eşyalar yer almaktadır.

İçi tuğla, dışı porselen olan sobanın ısınması ne kadar zor olsa da, soğuması ise hayli zaman alan, görülmesi gereken bir soba olarak ziyaretçilere sunulmaktadır.

Salonda İran Şahı tarafından armağan edilen nadide eserlerde yer almaktadır.

Yaklaşık 200 yıllık sofra geleneğini yansıtan yemek salonunda, Alman gümüşlerinden yapılmış çatal bıçak takımı ve Fransız ile Çekoslovakya porselenleri yer almaktadır.

Sandık odası ise, güneş ışığını direkt alması açısından aydınlık bir odadır. O zamanlarda hanımların el işlerini yaptıkları bir oda olarak bilinmektedir. Deniz ve orman manzarası ile de dikkat çekmektedir.

Baş oda duvar ve tavanlarındaki işlemeler, 18. yüzyıl Lale Devri’nin en nadide eserleri olarak kabul edilmektedir. Duvarlarındaki üç boyutlu motiflerin bir benzeri Topkapı Sarayı’nda olması sebebi ile konağın en dikkat çekici mekânıdır.

Baş odada Sultan Abdülaziz ve Sultan Reşat’ın ağırlandığı bilinmektedir. Oda gündüz vakitlerinde konağın hanımefendilerinin buluşarak günü geçirdikleri bir alan, akşam saatlerinde ise konağa gelen misafirlerin ağırlandığı bir mekân olarak kullanılmaktadır.

Bu odanın duvar ve tavanlarındaki el işlemeleri ve kabartmalar, aslına sadık kalınarak kök boyalar ile renklendirilmiştir. Bahçesinde otantik bir alanda çay ve kahve içebileceğiniz bir ortam olması misafirlere huzur verdiği de tarafımca da denenmiştir.

Mudanya’da Şükrü Çavuş Mahallesi, Köşk Sokak’ta bulunan ve Lale Devri’nin en ince ayrıntılarına kadar birçok eseri görebileceğiniz “Tahir Paşa Konağı“ bugün Mudanyalı ve ilçemize gelen misafirlerini heyecanla beklemektedir.